Πεπτικό σύστημα: Ένα ενδοκρινές όργανο

Αντώνης Νικολόπουλος, MRCP
Γαστρεντερολόγος, Νοσοκομείο ΥΓΕΙΑ

Η θεώρηση ότι το πεπτικό σύστημα είναι απλώς ένας σωλήνας απορρόφησης θρεπτικών συστατικών από τις τροφές, είναι πλέον παρωχημένη. Αντίθετα, νεότερα δεδομένα αποδεικνύουν ότι αποτελεί ένα σημαντικό ενδοκρινές όργανο το οποίο εκκρίνει πληθώρα ορμονών.

Οι ορμόνες του πεπτικού ρυθμίζουν την κινητικότητα του πεπτικού σωλήνα, την έκκριση των γαστρεντερικών υγρών, την απορρόφηση θρεπτικών συστατικών. Συμμετέχουν επίσης στην ομοιόσταση της γλυκόζης αλλά και στην «επικοινωνία» της ενεργειακής κατάστασης του σώματος,με το κεντρικό νευρικό σύστημα.

Οι κυριότερες ορμόνες που εκκρίνονται από το πεπτικό σύστημα είναι η γρελίνη, η γαστρίνη και η ισταμίνη (που παράγονται από το στόμαχο) και η σεκρετίνη, η σωματοστατίνη, η χολεκυστοκινίνη, το GIP (Glucose-dependentinsulinotropicpeptide) και τοGLP (Glucagon-likepeptide) (που παράγονται από το λεπτό έντερο).

Οι κλινικές εφαρμογές ορμονών του πεπτικού είναι πολλαπλές καθώς αποτελούν κομμάτι της θεραπείας νευροενδοκρινικών όγκων ή της αντιμετώπισης της κιρσορραγίας (somatostatin), βοηθούν στη διάγνωση του Zollinger-Ellison (secretin) ή στη θεραπεία του σακχαρώδη διαβήτη (GLP-1 like agents).

H GLP-1 ορμόνη παράγεται από τα L κύτταρα του λεπτού εντέρου και δρα στα β κύτταρα του παγκρέατος προάγοντας την έκκριση ινσουλίνης. Επίσης αναστέλλει τη μεταγευματική έκκριση γλουκαγόνου από το ήπαρ , καθυστερεί τη γαστρική κένωση καθώς και έχει κεντρική δράση σε κέντρα όρεξης στον υποθάλαμο.

Το Gastricinhibitorypolypeptide (GIP) παράγεται από τα κ κύτταρα λεπτού εντέρου και όπως και η GLP 1 ορμόνη, προάγει την έκκριση ινσουλίνης καθώς και αναστέλλει την κινητικότητα του πεπτικού σωλήνα.

Η γρελίνη παράγεται από τα X/A like cells του στομάχου και συνδέεται με τον υποδοχέα αυξητικής ορμόνης GRLN-R . Είναι η μόνη ορεξιογόνος ορμόνη που παράγεται περιφερικά και δρα στο κεντρικό νευρικό σύστημα, Τα επίπεδά της αυξάνονται προγευματικά και μειώνονται αμέσως μετά τη λήψη τροφής.

Συμπερασματικά το πεπτικό σύστημα αποτελεί αναμφίβολα ένα σημαντικό ενδοκρινή αδένα. Μεταξύ των δράσεων των ορμονών του πεπτικού, είναι και η ομοιόσταση της γλυκόζης καθώς και η «επικοινωνία» της ενεργειακής κατάστασης του σώματος,με το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα (ΚΝΣ).

Η ουσιαστική κατανόηση του νευροορμονικού άξονα πεπτικού με ΚΝΣ είναι η απαρχή για τη δημιουργία νέων φαρμακευτικών, ορμονοθεραπευτικών σκευασμάτων για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας.

 

Διαβάστηκε 597 φορές

Share it

Στοιχεία Επικοινωνίας

Μαιάνδρου 23
115 28, Αθήνα
+30 210 7211845

Αναζήτηση